به گزارش توتمنیوز، این خبر بر پایه اطلاعات منتشرشده از سوی انتخاب تنظیم شده است.
بر اساس گزارشی که «انتخاب» منتشر کرده، ایران در مرداد ۱۴۰۵ با تورم بسیار بالا روبهرو بوده است. تورم نقطهبهنقطه کل کشور ۸۹ درصد و تورم سالانه ۶۹.۹ درصد اعلام شده؛ در سبد خوراکیها و آشامیدنیها نیز تورم نقطهبهنقطه به حدود ۱۲۷.۵ درصد رسیده است. در برخی اقلام، از جمله روغن نباتی، تخممرغ و بعضی محصولات پروتئینی، افزایش قیمت چندصددرصدی گزارش شده است. این ارقام، با وجود شدت بالا، بهتنهایی به معنای ورود اقتصاد به ابرتورم نیستند. در تعریف مشهور فیلیپ کاگان، ابرتورم زمانی آغاز میشود که تورم ماهانه از ۵۰ درصد عبور کند. بنابراین، تفاوت میان تورم ماهانه، سالانه و نقطهبهنقطه در ارزیابی وضعیت اهمیت دارد. گزارش میگوید تورم ماهانه کل کشور در مرداد ۱۴۰۵ حدود ۳.۴ درصد بوده و با آستانه کلاسیک ابرتورم فاصله زیادی دارد. در این گزارش، خطر اصلی نه وضعیت ابرتورمی فعلی، بلکه احتمال تبدیل تورم مزمن به روندی شتابگیرنده عنوان شده است. افزایش انتظار مردم برای کاهش ارزش ریال میتواند آنها را به خرجکردن سریعتر پول یا تبدیل آن به ارز، طلا، ملک و کالا سوق دهد. تولیدکنندگان و فروشندگان نیز ممکن است قیمتها را بر مبنای هزینههای آینده تعیین کنند و کارگران برای جبران کاهش قدرت خرید، دستمزد بیشتری مطالبه کنند. در چنین شرایطی، انتظارات تورمی میتواند به عامل تقویتکننده افزایش قیمتها تبدیل شود. گزارش «انتخاب» تجربه ونزوئلا را نمونهای از انباشتهشدن چند بحران میداند. وابستگی شدید به نفت، کاهش درآمدهای نفتی، افت تولید، سیاستهای مداخلهای، کسری بودجه و تأمین مالی این کسری از طریق خلق پول، در کنار سقوط ارزش پول ملی و کاهش اعتماد عمومی، از عواملی بودهاند که در شکلگیری ابرتورم آن کشور نقش داشتهاند. بر اساس دادههای نقلشده در گزارش، تورم ونزوئلا در دوره اوج بحران به صدها هزار و سپس میلیونها درصد رسید و بولیوار بخش بزرگی از کارکرد خود بهعنوان ذخیره ارزش را از دست داد. این گزارش در عین حال میان ایران و ونزوئلا شباهتهایی مانند نفتیبودن اقتصاد، تحریمهای شدید، کاهش ارزش پول ملی و محدودیت منابع ارزی میبیند، اما تأکید میکند ایران هنوز در شرایط ونزوئلا در سالهای ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ قرار ندارد. وجود بخشهای کشاورزی، خدمات، صنعت، منابع انرژی، بازار داخلی بزرگ و شبکه تولید داخلی، از تفاوتهای ساختاری دو کشور عنوان شده است. در جمعبندی گزارش، سه نشانه برای ورود به محدوده خطر ابرتورم اهمیت دارد: افزایش شدید و شتابگیرنده تورم ماهانه، فروپاشی تقاضا برای نگهداری ریال و تأمین مالی فزاینده کسری بودجه از طریق منابع پولی. بر این اساس، ایران اکنون ابرتورمی نیست، اما ادامه تورم بالا، کاهش درآمدهای ارزی، افت ارزش ریال و افزایش کسری بودجه میتواند خطر تغییر وضعیت تورمی را بیشتر کند.
