تحلیل هاآرتص: چرا ترامپ فعلا از حمله به ایران منصرف شده؟ / گام بعدی او چیست؟

هاآرتص نوشت: در نوسان دائمی مواضع دونالد ترامپ، در حال حاضر احتمال پایان جنگ با ایران به‌وضوح بیشتر از احتمال ازسرگیری آن است. رئیس‌جمهور آمریکا بیش از شش ماه است که درباره این موضوع تصمیم‌گیری می‌کند؛ از زمانی که عملاً در ماه آوریل، روند پیشروی جنگ را متوقف کرد. به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: اکنون، پس از آنکه ترامپ در انتخابات میان‌دوره‌ای هفته گذشته اکثریت خود را در هر دو مجلس کنگره از دست داد، به نظر می‌رسد فضای مانور او برای ازسرگیری عملیات نظامی تمام‌عیار در خلیج فارس بسیار محدودتر شده است. اظهارات اخیر او نیز بازتاب‌دهنده همین وضعیت است. ترامپ شامگاه دوشنبه در واشنگتن گفت به نظر می‌رسد نیازی به ازسرگیری جنگ وجود ندارد و این اقدام «بسیار بعید» است. او اضافه کرد که جنگ از نظر نظامی «عملاً به پایان رسیده است»؛ اظهارنظری نسبتاً صریح که طی چند ماه گذشته از بیان آن خودداری کرده بود. او گفت «روند مثبتی» برای پایان دادن به جنگ شکل گرفته و امیدوار است در نهایت بتوان به پایان دادن به آن دست یافت. مدت‌هاست که سه گزینه اصلی پیش روی دولت ترامپ قرار دارد: ۱. ازسرگیری حمله نظامی، احتمالاً با مشارکت اسرائیل؛ گزینه‌ای که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، برای تحقق آن تلاش می‌کند. ۲. امضای توافقی با ایران که برنامه هسته‌ای این کشور را محدود کند. ۳. ادامه فشار اقتصادی بر تهران، از جمله ادامه محاصره تنگه هرمز؛ اقدامی که در واکنش به خودداری ایران از اجازه عبور کشتی‌های سایر کشورها از این آبراه انجام شده است. دولت ترامپ اخیراً از تشکیل «کارگروه دروازه آهنین» (Task Force Iron Gate) برای مسدود کردن مسیرهای تجاری زمینی ایران خبر داده است؛ اقدامی که قرار است مکمل محاصره دریایی باشد. اظهارات اخیر ترامپ نشان می‌دهد که او فعلاً تصمیم گرفته است به خفه کردن اقتصادی ایران ادامه دهد و امیدوار است از این طریق تهران را وادار کند توافقی را با شرایط مطلوب‌تر برای آمریکا بپذیرد. با این حال، رهبران ایران، در حال حاضر هیچ نشانه‌ای از تسلیم شدن بروز نمی‌دهد. هم‌زمان، تلاش‌های میانجی‌گرانه قطر و چند کشور دیگر حاشیه خلیج فارس که امیدوارند مانع ازسرگیری جنگ شوند، ادامه دارد. در حال حاضر، به نظر می‌رسد اسرائیل تنها کشور منطقه است که رهبری آن ــ یعنی دولت کنونی که ادامه حضورش در قدرت با نتایج انتخابات ماه گذشته کنست در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است ــ ازسرگیری جنگ را تأیید می‌کند. چند کشور خاورمیانه که در جریان جنگ، به دلیل حضور پایگاه‌های آمریکایی در خاک خود، خسارات سنگینی از حملات موشکی و پهپادی ایران متحمل شدند، از ارتش آمریکا خواسته‌اند پایگاه‌های آسیب‌دیده را تعمیر نکند؛ زیرا از حملات مجدد ایران بیم دارند. گروه قابل‌توجهی از مقام‌های ارشد دولت ترامپ نیز با ازسرگیری جنگ مخالف‌اند. جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، در رأس این مخالفان قرار دارد. آنها از زمان شکست سنگین جمهوری‌خواهان در انتخابات، به‌شدت از تلاش‌ها برای ادامه جنگ انتقاد کرده‌اند. ونس علت این شکست انتخاباتی را جنگ، افزایش قیمت سوخت در پی آن و به‌طور ضمنی، اتحاد نزدیک رئیس‌جمهور آمریکا با اسرائیل دانست. ترامپ به‌طور غیرمستقیم پذیرفته است که استدلال‌های معاونش درست بوده است. رسانه‌های آمریکایی نیز این احتمال را مطرح می‌کنند که پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا و یکی از حامیان برجسته ازسرگیری جنگ، پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای همچنان در سمت خود باقی نماند. چند روز پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) همچنان در وضعیت آماده‌باش بالا قرار داشت؛ زیرا اظهارات قبلی ترامپ درباره احتمال حمله مجدد به ایران بلافاصله پس از انتخابات را جدی گرفته بود. اما به‌تدریج و با روشن‌تر شدن وضعیت، سنتکام سطح آماده‌باش خود را کاهش داد. به نظر می‌رسد ارتش‌های دیگر کشورهای خاورمیانه نیز اکنون همین روند را در پیش گرفته‌اند. با وجود این، ارتش اسرائیل برای بازگشت به شرایط عادی‌ای مشابه وضعیت پیش از جنگی که پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ با دشواری روبه‌رو خواهد بود. هیچ توافقی حاصل نشده است که ثبات را در هیچ‌یک از جبهه‌ها تضمین کند. ارتش اسرائیل همچنان در سه جبهه غزه، سوریه و لبنان، مناطقی امنیتی را در خارج از مرزهای اسرائیل تحت اشغال خود دارد. حتی اگر احتمال ازسرگیری جنگ در خلیج فارس به‌طور قطعی از روی میز کنار گذاشته نشده باشد، تصویر کنونی ــ دست‌کم تا چرخش موضعی بعدی ترامپ ــ نسبتاً روشن است. رئیس‌جمهور آمریکا به روال معمول خود بازگشته است. در میان فرماندهان ارشد، هم در سنتکام و هم در ارتش اسرائیل، افرادی هستند که ازسرگیری جنگ را توصیه می‌کنند، اما فعلاً باید منتظر بمانند. عمل به وعده‌های انتخاباتی در مراسم تحلیف نمایندگان کنست جدید در بعدازظهر سه‌شنبه، سخنرانی بنیامین نتانیاهو، سخنرانی سیاستمداری بود که گویی به گذشته تعلق دارد. او در کنار تکرار تحریک‌های همیشگی علیه جامعه عرب و نمایندگان منتخب آن و تلاش برای هشدار دادن درباره میلیون‌ها مهاجر مسلمان که به ادعای او قرار است به این کشور سرازیر شوند، بار دیگر به رؤیای خود برای آغاز سومین جنگ با ایران بازگشت. نخست‌وزیر اسرائیل که تاکنون دو بار مدعی شده است ایران را شکست داده، اکنون از سرنگونی سریع آن از طریق یک عملیات مشترک با آمریکایی‌ها حمایت می‌کند. اما با توجه به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، به نظر می‌رسد کاخ سفید در حال حاضر علاقه خود را به این موضوع از دست داده است. مهم‌ترین تیتر خبری مراسم باشکوه تحلیف نمایندگان، نه به ایران، بلکه به غزه و حوادث ۷ اکتبر مربوط می‌شد. حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت اعلام کرد که طرح قانونی برای تشکیل یک کمیسیون تحقیق دولتی درباره کشتار ۷ اکتبر ارائه خواهد کرد. این یکی از وعده‌های مهمی است که احزاب موسوم به «بلوک تغییر» به مردم و خانواده‌های داغدار داده بودند و روز سه‌شنبه نخستین گام را برای عملی کردن آن برداشتند. فعلاً به نظر می‌رسد نتانیاهو که هراس و نگرانی‌اش در هر حضور عمومی بیش از پیش آشکار شده، برای جلوگیری از تشکیل این کمیسیون با دشواری روبه‌رو خواهد بود؛ آن هم پس از سه سال که در آن از هر ترفند ممکنی برای جلوگیری از تحقق این امر استفاده کرده است.