فریب ارزانی شوینده‌های فله‌ای را نخورید

قاسم فدوی در نشست خبری با اصحاب رسانه، با تشریح نحوه نظارت سازمان ملی استاندارد بر کیفیت کالاها و خدمات اظهار کرد: «چنانچه احساس شود در سطح بازار مشکلی در خصوص کالا یا خدماتی وجود دارد که به سلامت و اقتصاد مردم آسیب می‌زند، حتی اگر آن کالا مشمول استاندارد اجباری نباشد یا اصولاً استاندارد ملی تدوین‌شده‌ای برای آن وجود نداشته باشد، سازمان استاندارد با انطباق بر استانداردهای کشورهای مورد قبول ورود کرده، موضوع را بررسی می‌کند و موظف است نتایج را به مردم گزارش دهد.» نظارت بر کیفیت کالاها از خط تولید آغاز می‌شود فدوی با تشریح سازوکار نظارت بر واحدهای تولیدی گفت: زنجیره نظارت از درون واحد تولیدی آغاز می‌شود. هنگامی که مدیر کنترل کیفیت توسط سازمان استاندارد تأیید صلاحیت می‌شود، بر اساس ماده ۲۰ قانون استاندارد، مسئولیت مستقیم کیفیت واحد تولیدی بر عهده وی قرار می‌گیرد و موظف است در تمام مراحل خط تولید و هنگام فرایند ساخت کالا حضور فیزیکی داشته باشد. وی ادامه داد: علاوه بر این، نمونه‌برداری‌های دوره‌ای بازرسان سازمان از خطوط تولید و همچنین نمونه‌برداری از سطح بازار، اضلاع دیگر نظارت مکانی ما را تشکیل می‌دهند. به گفته مدیرکل استاندارد استان تهران، دریافت گزارش‌ها و شکایت‌های مردمی درباره نارضایتی از کیفیت کالاها یا معرفی کارگاه‌های غیرقانونی و زیرزمینی نیز بخش دیگری از این سازوکار نظارتی است که بلافاصله مورد پیگیری قرار می‌گیرد. مسئولیت انتخاب کالای غیراستاندارد با مصرف‌کننده است؟ فدوی در ادامه با اشاره به نظارت چند دستگاه بر برخی محصولات غذایی اظهار کرد: در حال حاضر محصولاتی چون فرآورده‌های گوشتی تحت نظارت سازمان دامپزشکی، وزارت بهداشت و سازمان ملی استاندارد قرار دارند و نشان‌های آن‌ها قابل استعلام و اصالت‌سنجی است. وی افزود: «بنابراین انتخاب خرید یک کالای فاقد استاندارد در اختیار خود مردم است و مکانیزم بازار بر پایه عرضه و تقاضاست و چنانچه کالای غیراستاندارد و بی‌کیفیت ارزان‌قیمت مورد اقبال خریداران قرار نگیرد، تولید و عرضه آن در بازار نیز متوقف خواهد شد.» مدیرکل استاندارد استان تهران همچنین درباره نقش نشان استاندارد در انتخاب محصولات گفت: نشان استاندارد تا زمانی مرجع اصلی انتخاب است که برندها به مرحله رشد و بلوغ کامل برسند. در بازارهای توسعه‌یافته دنیا نیز پس از تثبیت و اعتبار برندها، مصرف‌کننده با تکیه بر نام تجاری مطمئن خرید می‌کند. وی با اشاره به وضعیت بازار لبنیات توضیح داد: این رویکرد به‌ویژه در محصولاتی چون لبنیات دیده می‌شود که مردم سراغ برندهای معتبر می‌روند و تنها در مواجهه با برندهای ناآشنا اقدام به بررسی نشان استاندارد و سیب سلامت وزارت بهداشت می‌کنند. تخلفات کیفی چگونه رسیدگی می‌شوند؟ فدوی در تشریح نحوه برخورد با تخلفات و رسیدگی‌های حقوقی گفت: تخلفات دارای درجه‌بندی هستند و متناسب با نوع تخلف، مسیر قانونی متفاوتی برای رسیدگی به آن‌ها در نظر گرفته شده است. وی توضیح داد: اگر یک واحد تولیدی دارای پروانه معتبر استاندارد مرتکب تخلف کیفی شود، پرونده آن در کمیسیون ماده ۴۲ که در حکم یک دادگاه شبه‌قضایی درون‌سازمانی در ادارات کل استاندارد است، رسیدگی می‌شود. مدیرکل استاندارد استان تهران ادامه داد: اما اگر کالایی مشمول استاندارد اجباری بوده و اساساً فاقد نشان استاندارد باشد، مستقیماً به مراجع قضایی دادگستری ارجاع خواهد شد. به گفته فدوی، در موارد مرتبط با کم‌فروشی، کسری وزن و اوزان بسته‌بندی نیز پرونده‌ها علاوه بر امکان رسیدگی در کمیسیون ماده ۴۲، به سازمان تعزیرات حکومتی ارسال می‌شوند. نظارت صددرصدی بر تمام فروشگاه‌ها امکان‌پذیر نیست مدیرکل استاندارد استان تهران در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به محدودیت‌های نظارت بر بازار اظهار کرد: بازرسی‌های مستمر انجام می‌شود، اما اینکه انتظار داشته باشیم حاکمیت و دولت بتواند تک‌تک صنوف و فروشگاه‌ها را به‌صورت صددرصدی تحت پوشش قرار دهد، خارج از توان اجرایی دولت‌ها بوده و در هیچ کجای دنیا نیز چنین روشی اعمال نمی‌شود. وی افزود: نظارت‌ها متکی بر نهادهای مردمی، تشکل‌ها و هوشیاری خریداران است. سازمان استاندارد بر محصولات سنتی و فرآورده‌هایی که خارج از محیط‌های صنعتی و کارخانه‌ای تولید می‌شوند، نظارت سیستماتیک ندارد؛ هرچند ذیل اختیارات ماده ۱۷ می‌تواند در موارد بحرانی مداخله کند. فدوی در ادامه توصیه کرد: «توصیه اکید ما به مصرف‌کنندگان این است که مایحتاج خود به‌ویژه اقلام غذایی را از میان برندهای صنعتی معتبر، با بسته‌بندی استاندارد و ترجیحاً از تولیدات داخل استان خود خریداری کنند تا در صورت بروز هرگونه مغایرت، پیگیری‌های حقوقی و بازرسی آن سریع‌تر به نتیجه برسد.» هشدار درباره عرضه مواد شوینده فله‌ای و بدون بسته‌بندی فدوی در پایان با اشاره به افزایش عرضه مواد شوینده به‌صورت فله‌ای و بدون بسته‌بندی در بازار گفت: اخیراً عرضه مواد شوینده به این شکل در بازار باب شده که اداره‌کل استاندارد استان تهران به‌صورت جدی به این حوزه ورود کرده تا با آن برخورد قاطع کند. وی با تأکید بر اینکه تفاوت قیمت این محصولات ناشی از هزینه بسته‌بندی نیست، تصریح کرد: این تفاوت قیمت به دلیل حذف نظارت‌های کیفی و ایمنی است. مدیرکل استاندارد استان تهران درباره مخاطرات استفاده از مواد شوینده فله‌ای توضیح داد: در این محصولات، هویت تولیدکننده، تاریخ تولید، فرمولاسیون، میزان حساسیت‌زایی و آسیب‌های پوستی و تنفسی به هیچ وجه قابل ردیابی و ارزیابی نیست. وی در مقابل تأکید کرد: در کالای دارای بسته‌بندی استاندارد، مشخصات تولیدکننده، شناسه رهگیری و تاریخ تولید کاملاً شفاف و تحت نظارت قانونی قرار دارد.