یائسگی چگونه بدن زنان را تغییر می‌دهد؟ تغییرات ناگهانی در استخوان‌ها، کبد و چربی خون

نتایج یک مطالعه گسترده نشان می‌دهد یائسگی برخلاف تصور رایج، صرفاً بخشی تدریجی از روند پیری نیست، بلکه می‌تواند با تغییرات ناگهانی در عملکرد بخش‌های مختلف بدن همراه باشد؛ از سلامت استخوان‌ها و عملکرد کبد و کلیه‌ها گرفته تا ترکیبات خون و میزان چربی‌های آن. به گزارش انتخاب و به نقل از ساینس الرت؛ پژوهشگران با بررسی بیش از ۳۰۰ میلیون نتیجه آزمایشگاهی مربوط به بیش از یک میلیون زن در آمریکا و اسرائیل، دریافتند که با نزدیک شدن به آخرین دوره قاعدگی و آغاز یائسگی، تغییرات قابل‌توجهی در بسیاری از شاخص‌های سلامت زنان رخ می‌دهد. در این مطالعه، از میان ۹۰ نوع آزمایش بررسی‌شده در داده‌های آمریکا، ۵۲ مورد تغییرات ناگهانی و معناداری را هم‌زمان با یائسگی نشان دادند. این تغییرات به‌ویژه در شاخص‌های مرتبط با سلامت استخوان‌ها، عملکرد کبد و سوخت‌وساز چربی‌ها برجسته بود. پژوهشگران تأکید می‌کنند که این تغییرات را نمی‌توان صرفاً به افزایش سن نسبت داد. مقایسه نتایج با داده‌های مردان نیز نشان داد که چنین تغییرات ناگهانی‌ای در آن‌ها مشاهده نمی‌شود؛ موضوعی که نقش فرایند یائسگی را در این دگرگونی‌ها پررنگ‌تر می‌کند. نقش استروژن در تغییرات بدن زنان به گفته متخصصان، یکی از عوامل اصلی این تغییرات، کاهش هورمون استروژن است. این هورمون علاوه بر نقش مهمی که در سلامت دستگاه تولیدمثل دارد، بر بخش‌های مختلف بدن، از جمله استخوان‌ها و کبد نیز تأثیر می‌گذارد. به همین دلیل، کاهش استروژن در دوران یائسگی می‌تواند با تغییراتی در سلامت استخوان‌ها و نحوه پردازش چربی‌ها در بدن همراه باشد. یافته‌های این پژوهش همچنین نشان می‌دهد که تغییرات هورمونی ممکن است سال‌ها پیش از پایان قاعدگی آغاز شوند. بررسی‌ها حاکی از آن است که سطح هورمون‌های AMH و استرادیول، حدود ۱۲ تا ۱۵ سال پیش از آخرین قاعدگی روند کاهشی پیدا می‌کند. در مقابل، سطح هورمون محرک فولیکول یا FSH ممکن است حدود ۱۴ سال پیش از یائسگی افزایش یابد. این نتایج نشان می‌دهد که تغییرات فیزیولوژیکی مرتبط با یائسگی ممکن است بسیار زودتر از آنچه پیش‌تر تصور می‌شد، آغاز شوند. آیا یائسگی واقعاً یک تغییر ناگهانی است؟ با وجود گستردگی این پژوهش، برخی متخصصان معتقدند توصیف یائسگی به‌عنوان یک تغییر ناگهانی و شدید ممکن است نگرانی غیرضروری در زنان ایجاد کند. به گفته آن‌ها، این مطالعه به معنای افت ناگهانی سلامت جسمی یا روانی زنان نیست، بلکه نشان می‌دهد بسیاری از شاخص‌های زیستی در این دوره دستخوش تغییر می‌شوند. از سوی دیگر، پژوهشگران تأکید می‌کنند که این مطالعه مشاهده‌ای است و به‌تنهایی نمی‌تواند رابطه علت و معلولی میان یائسگی و تمام تغییرات شناسایی‌شده را اثبات کند. با این حال، یافته‌ها دیدگاه تازه‌ای درباره تأثیر یائسگی بر سلامت زنان ارائه می‌دهند و می‌توانند زمینه را برای تحقیقات بیشتر درباره راه‌های پیشگیری از مشکلات احتمالی این دوران فراهم کنند. نتایج این پژوهش در مجله علمی Nature Medicine منتشر شده است.